Kompresoterapia / Obrzęki limfatyczne

Kompresoterapia

Obrzęk limfatyczny (lymphoedema) – nagromadzanie się chłonki (limfa – tkanka płynna, składająca się z osocza i elementów komórkowych) w tkance podskórnej wynikające z niewydolności układu limfatycznego (chłonnego) odpowiedzialnego m.in. za odporność organizmu, które prowadzi do narastania obrzęku palców, grzbietu stopy, podudzia lub uda z towarzyszącym często stanem zapalnym skóry. Jedną z metod leczenia jest kompresoterapia.

Leczenie przewlekłej niewydolności żylnej za pomocą opatrunków uciskowych jest znane od ponad 130 lat. Współczesny styl życia – długotrwała pozycja siedząca, brak ruchu, nadwaga, leki hormonalne – prowadzi coraz częściej do objawów choroby żylnej, która dotyczy prawie 50% populacji w wieku 45-74 lat.

kompresoterapia chirurg naczyniowy

Kompresoterapia – wskazania do stosowania

  • pierwotne i wtórne żylaki
  • żylaki u ciężarnych
  • w zapaleniu żył powierzchownych
  • jako terapia uzupełniająca w leczeniu zakrzepicy żył głębokich
  • w zespole pozakrzepowym
  • obrzękach u ciężarnych
  • obrzękach pooperacyjnych
  • obrzękach limfatycznych
  • w obrzękach powstających w następstwie unieruchomienia (na przykład przy niedowładach)
  • profilaktyce przeciwzakrzepowej
  • jako zabieg uzupełniający w skleroterapii i po operacjach na układzie żylnym

Kompresoterapia – przeciwwskazania

  • zaawansowana miażdżyca naczyń obwodowych
  • zdekompresowana niewydolność krążenia
  • przebyte stany zapalne pochodzenia bakteryjnego – do 3 miesięcy od chwili ustąpienia objawów
  • uczulenia na rodzaj materiału
  • zaawansowana neuropatia cukrzycowa

obrzęk limfatyczny kompresoterapia

Kompresoterapia – ważne!

Doświadczenia wykazały, że tylko indywidualnie dopasowane pończochy mogą w pełni wykorzystać efekt kompresoterapii przy jednoczesnym ograniczeniu powikłań.

Dokładne dopasowanie pończoch/podkolanówek jest podstawą.

Oto kilka podstawowych reguł dopasowania:

  • Pomiar powinien odbywać się w pozycji stojącej.
  • Nie należy dokonywać pomiaru nogi obrzękniętej, należy usunąć obrzęki przynajmniej częściowo.
  • Pomiar powinno dokonywać się w godzinach porannych, po całonocnym odpoczynku.
  • Do pomiaru najlepiej przyjść z założoną opaską elastyczną.
  • Przy dużych obrzękach można zastosować kurację środkami moczopędnymi.
  • Zastarzałe obrzęki można zmniejszyć poprzez zastosowanie specjalistycznego aparatu do masażu limfatycznego wstępującego.

Klasyfikacja obrzęku limfatycznego

Obrzęk limfatyczny kończyn dolnych (klasyfikacja wg Brunnera):

  • I stopień – łagodny obrzęk obejmujący stopę i podudzie, występujący pod koniec dnia, ustępujący samoistnie po uniesieniu kończyny,
  • II stopień – całodzienny obrzęk ustępujący samoistnie po nocy, z dodatnim objawem Stemmera (pogrubienie fałdów skórnych nad drugim palcem stopy, trudna w uniesieniu skóra),
  • III stopień – stały obrzęk, nie ustępujący po elewacji kończyny,
  • IV stopień – stały obrzęk zniekształcający kończynę, dość często powikłany zmianami zapalnymi skóry (róża, wyprysk, przetoki limfatyczne),
  • V stopień – słoniowacizna – olbrzymi obrzęk zniekształcający kończynę z pogrubieniem skóry, zmianami mięśniowymi (dystrofia), upośledzający funkcję kończyny.

Wyroby uciskowe

Wyroby uciskowe produkowane są w czterech kategoriach ucisku:

  • I – (20-30 mmHg) stosowane są w I stopniu obrzęku limfatycznego
  • II – (30-40 mmHg) stosowane są w II i III stopniu obrzęku
  • III – (40-50 mmHg) stosowane są w III i IV stopniu obrzęku
  • IV – (50-60 mmHg) stosowane są w IV i V stopniu obrzęku

* * *

CHIRURG NACZYNIOWY: Więcej informacji na temat choroby oraz metod jej leczenia uzyskasz podczas wizyty w gabinecie chirurga naczyniowego. Wszelkie informacje dotyczące sposobu oraz możliwości rejestracji pacjentów GABINECIE CHIRURGA NACZYNIOWEGO są dostępne w zakładce KONTAKT. Przyjmowani są pacjenci tylko po wcześniejszej rejestracji telefonicznej! Rejestracja: tel. 600 086 240.

Lek. med. Ryszard Zając, specjalista chirurgii ogólnej i chirurgii naczyniowej. Gdańsk, 06.09.2006